Vandaag, maandag 4 februari 2013, is het precies 100 jaar geleden dat op 4 februari 1913 in Tuskegee, Alabama, de Amerikaanse burgerrechtenactiviste Rosa Parks-McCauley werd geboren.

In 1932 trouwde ze met Raymond Parks die lid was van de National Association for the Advancement of Colored People (NAACP), een burgerrechtenbeweging ten behoeve van Afro-Amerikaanse burgers. Ook Rosa werd actief in de burgerrechtenbeweging en ging aan de slag als secretaresse voor de NAACP in Montgomery, Alabama.

In die tijd was de wetgeving zo dat zwarten achteraan in de bus moesten plaatsnemen en desnoods hun zitplaats afstaan aan een blanke. Als de bus vol was moesten ze zelfs uitstappen. Ook was het zo dat de zwarten nadat ze een buskaartje hadden gekocht, terug moesten uitstappen om langs achter op te stappen zodat ze geen blanke passagiers zouden hinderen. Zo had buschauffeur James Fred Blake in 1943 Rosa Parks opnieuw laten uitstappen maar was vertrokken alvorens ze achteraan opnieuw had kunnen instappen.

Op donderdag 1 december 1955 kruisten de wegen van Rosa Parks en James F. Blake elkaar opnieuw toen ze rond zes uur ’s avonds na een dag werken als naaister op diens bus plaatsnam. Toen meer en meer blanke reizigers opstapten beval Blake de zwarten op te schuiven naar achter. Rosa Parks weigerde.

Rosa_parks_bus

De politie werd erbij geroepen en Parks kreeg een boete van $10. Toen ze weigerde te betalen, werd ze gearresteerd voor verstoring van de openbare orde.

Rosa Parks na haar arrestatie

Rosaparks_policereport

Op zondag 4 december 1955 werd in de zwarte kerken opgeroepen tot een boycot van de bussen in Montgomery. Om de “Montgomery-busboycot” te organiseren werd een beroep gedaan op een tot dan toe relatief onbekende jonge dominee met de naam Martin Luther King (1929- 1968), die dat jaar dominee was geworden van de baptistenkerk van Montgomery.

Martin_Luther_King_Jr_NYWTS

De boycot bleek bijzonder effectief. In plaats van met de bus te rijden, organiseerden mensen een carpool-systeem waarin vrijwilligers met auto’s mensen naar verschillende bestemmingen brachten. Ook sommige blanken vervoerden hun zwarte personeel, al is onduidelijk of dit uit sympathie met het doel van de boycot gebeurde of uit eigenbelang. De stad Montgomery riep als een reactie verzekeringsmaatschappijen op om auto’s die voor carpoolen werden gebruikt niet meer te verzekeren. De leiders van de boycot sloten daarop een overeenkomst met verzekeringsmaatschappij Lloyd’s of London.

bus_boycott

Zwarte taxichauffeurs rekenden tijdens de boycot tien dollarcent per rit, een tarief vergelijkbaar met de prijs van een buskaartje. Het stadsbestuur beval hierop dat taxichauffeurs die minder dan 45 cent voor een rit vroegen een boete moesten krijgen. Andere boycotters gingen fietsen, lopen of verplaatsten zich liftend of zelfs per ezel om op hun bestemming te komen.

politics-of-childrens-lit

Tijdens het spitsuur waren de voetpaden langs de wegen overvol, maar in de bussen zaten nauwelijks passagiers. Zwarte kerken uit het hele land zamelden geld in om de boycot te steunen door bijvoorbeeld schoenen aan te schaffen om versleten schoenen te vervangen.

segregation

De boycot duurde uiteindelijk 382 dagen en het openbaar vervoer verloor zoveel passagiers dat het busbedrijf bijna failliet ging en uiteindelijk de scheiding van blanken en zwarten in zijn bussen moest afschaffen.

Intussen was de rechtszaak van Rosa Parks bij het Amerikaanse Hooggerechtshof beland, dat haar in het gelijk stelde en de scheiding tussen blanken en zwarten ongrondwettig verklaarde.

De boycot was één van de eerste overwinningen voor de burgerrechtenbeweging en maakte van Martin Luther King een nationale bekendheid.

Rosa Parks en ML KingRosa Parks met op de achtergrond dominee Martin Luther King

Krantenartikel

Martin Luther King werd op 4 april 1968 in Memphis vermoord.

In 1977 overleed Raymond Parks.

Buschauffeur James Fred Blake overleed op 21 maart 2002 op bijna 90-jarige leeftijd.

Rosa Parks overleed drie jaar later op 24 oktober 2005 in Detroit. Zij werd 92 jaar.

Woodlawn Cemetery Detroit Woodlawn Cemetery Detroit

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s