Vandaag, woensdag 1 april 2009, is het precies 70 jaar geleden dat er op 1 april 1939 een einde kwam aan de Spaanse Burgeroorlog nadat generalísimo Francisco Franco via een radio-uitzending de overwinning had opgeëist.

Op 28 maart 1939 was Madrid gevallen. Een dag later – op 29 maart 1939 – gaf Valencia zich over en kwam er een einde aan de vijandelijkheden.

De Spaanse Burgeroorlog begon in juli 1936 en kostte het leven aan naar schatting een half miljoen mensen.

 

Vijftien jaar eerder en vandaag precies 85 jaar geleden wordt Adolf Hitler op 1 april 1924 veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf voor zijn deelname aan de Bierkellerputsch in de nacht van 8 op 9 november 1923. Hij zit minder dan negen maanden in de gevangenis van Landsberg waar hij zijn tijd benut met het schrijven van “Mein Kampf”. Op 20 december 1924 wordt hij vrijgelaten.

 

En vandaag precies 30 jaar geleden riep Iran op 1 april 1979 de Islamitische Republiek uit.

De revolutie was begonnen in september 1978 toen op vrijdag 8 september een enorme demonstratie in Teheran hardhandig werd neergeslagen waarbij honderden doden vielen en de sjah de staat van beleg afkondigde.

In oktober vond een algemene staking plaats en in december waren de protesten op hun hoogtepunt. Shahpur Bakhtiar kreeg opdracht een nieuwe regering te vormen. Hij aanvaardde die pas na toezegging van de Sjah, dat deze het land voorlopig zou verlaten. Op 4 januari 1979 benoemde de sjah Bakhtiar tot premier. Op 16 januari vluchtte de sjah – met een zakje Iraanse aarde op zak – naar het buitenland. Hijzelf verklaarde dat hij op vakantie ging. Bij zijn vertrek wist hij al dat hij aan kanker leed. Samen met zijn familie vertrok hij naar Egypte, het enige land dat hen wilde toelaten. De sjah werd zieker en keerde uit angst voor vervolging niet meer naar zijn land terug. Hij overleed op 27 juli 1980 in Cairo.

Op 1 februari 1979 keerde ayatollah Khomeini na vijftien jaar ballingschap naar Iran terug. Hij noemde de regering van Bakhtiar "illegaal" en dreigde haar leden het zwijgen op te leggen. Op 5 februari maakte Khomeini de benoeming bekend van Mehdi Bazargan tot premier. Bazargan was in 1953 nog medeoprichter geweest van de Iraanse Bevrijdingsbeweging, die vóór democratie streed en tegen het autocratische bewind van de sjah. Bakhtiar zei het kabinet-Bazargan te beschouwen als schaduwregering maar Khomeini stelde strenge straffen op ongehoorzaamheid aan de nieuwe islamitische regering. Tenslotte droeg Bakhtiar op 11 februari de regeermacht over aan Bazargan die zijn vroegere vriend hielp ontkomen naar het buitenland.

Op 30 en 31 maart 1979 werd er een referendum gehouden waarin de bevolking zich kon uitspreken voor het behoud van de monarchie of de instelling van een islamitische republiek. De meeste mensen waren tegen de pro-westerse, ruggengraatloze en corrupte monarchie, die, in hun ogen, ook nog eens Irans nationale en religieuze identiteit verkwanseld had. Met overweldigende meerderheid werd er aldus gekozen voor de instelling van een islamitische republiek en op 1 april 1979 werd de Islamitische Republiek Iran uitgeroepen.

Op 13 mei 1979 werd de uit Iran ontsnapte Bakhtiar, die inmiddels in Parijs woonde, door een revolutionaire rechtbank ter dood veroordeeld. Het regime zond geheim agenten uit om het vonnis te voltrekken, en op 18 juli 1980 overleefde de oud-premier ternauwernood een aanslag.

Op 6 augustus 1991 slaagde een nieuwe aanslag. Bakhtiar en zijn bediende werden vermoord gevonden in de woning van de oud-premier.

Mehdi Bazargan diende op 6 november zijn ontslag in als premier. Hij overleed op 20 januari 1995 in Zürich op circa 88-jarige leeftijd.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s