Slag bij Wenen Slag bij Wenen

Jan Sobieski Jan Sobieski

Vandaag vrijdag 12 september 2008 is het precies 325 jaar geleden dat op 12 september 1683 het Beleg van Wenen door de Ottomaanse grootvizier Kara Mustafa werd gebroken door Jan Sobieskidoor de Poolse adel tot koning van Polen-Litouwen verkozen – en zijn strijdmacht van Poolse, Oostenrijkse en Duitse troepen.

Door een uitgekookte strategie wist hij het Turkse leger te verslaan. Eerst vielen achtereenvolgens de Duitse en Poolse infanterie aan, en nadat het Turkse leger grote manoeuvres moest uitvoeren om zich te verdedigen en er hevig werd gevochten, kwam de Poolse en Oostenrijkse zware cavalerie uit de heuvels op de rechterflank af stormen. Na 13 uur was de strijd beslist: de Turken gaven zich over en trokken zich terug naar Hongarije.

De toenmalige paus Innocentius XI noemde Sobieski om die daad de "redder van Wenen en de Westerse beschaving". Tevens voerde genoemde paus bij deze gelegenheid het feest van de Heilige Naam van Maria in die tot op de dag van vandaag in de Katholieke Kerk wordt herdacht.

Kara Mustafa Kara Mustafa

Mehmet IV Mehmet IV

Kara Mustafa werd uit zijn ambt gezet en in december ter dood veroordeeld. Toen hij in Belgrado aankwam, ontving hij van sultan Mehmet IV een pakje met een zwarte zijden sjaal. Hij wist wat dat betekende: een bevel om zichzelf op te knopen. Zijn hoofd werd op bevel van de sultan net buiten het voormalige paleis in Edirne (Adrianopel) geplaatst.

De nipte redding van Wenen door de Poolse koning bracht de Europese leiders tot het inzicht, dat ze alleen eendrachtig de Turken konden verslaan. Daarom werd in maart 1684 de Heilige Alliantie opgericht tussen Polen, het Keizerrijk Oostenrijk, Venetië, Toscane, Rusland en Malta. Deze had als doel het Ottomaanse Rijk terug te dringen en het christelijk Europa te bewaren. De alliantie boekte verschillende successen, zoals de verovering van Azov in 1696 door Peter de Grote. Het sluitstuk van de Heilige Alliantie kwam op 26 januari 1699, toen deze vrede sloot met het Ottomaanse Rijk. Dit gebeurde in het Verdrag van Karlowitz.

In de Europese geschiedschrijving wordt het Beleg van Wenen ook wel de tweede keer genoemd dat de Islam aan de poorten van Europa stond. Het Westers Kalifaat op het Iberisch Schiereiland met kalief Tarik ibn Zijad wordt als eerste keer genoemd. De opmars van dit Moorse rijk stopte uiteindelijk in 732 bij de Slag bij Poitiers, met Karel Martel.

Het belang van het Beleg van Wenen valt volgens sommige historici niet te onderschatten. Wenen was de laatste grote, versterkte stad die tussen de Ottomanen en de rest van Midden-Europa lag. Als de Turken eenmaal de goed te verdedigen stad in handen hadden en als bevoorradingspunt konden gebruiken, hield weinig ze nog tegen om door te stoten naar Berlijn of Parijs. Het was maar een kwestie van dagen geweest of Wenen was in Ottomaanse handen gevallen. Het mislukken van het Beleg van Wenen is daarmee een zeer belangrijke gebeurtenis in de wereldgeschiedenis.

Voor het Ottomaanse Rijk betekende deze nederlaag in ieder geval een keerpunt. Het zou tot zijn einde in 1923 een steeds kleinere rol in Europa spelen.

Jan Sobieski overleed op 17 juni 1696. De astronoom Johannes Hevelius die in dienst was van Sobieski gaf een sterrenbeeld de naam Scutum Sobieski, Schild van Sobieski, een sterrenbeeld dat tussen juni en oktober duidelijk zichtbaar is en wordt omringd door Aquila, Sagittarius en Serpens Cauda. Het bestaat uit allemaal zwakke sterren en lijkt op een eenvoudig schild met een handvat.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s